Lãi suất liên ngân hàng kiểu Việt Nam

Chủ đề mà mình tin là nóng nhất trên mọi cuộc họp chính thống của các top player cho đến các hội nhóm online nhỏ lẻ.

Biết là anh em đang rất mừng khi lãi suất overnight interbank (qua đêm liên ngân hàng) đã về quanh mức 3% sau một giai đoạn vọt lên tới gần 20%, phá tan hành lang lãi suất của SBV và vô hiệu hóa mọi công cụ truyền thống của nhà điều hành, xứng đáng là top case study kinh điển nhất trong các chương trình đào tạo vĩ mô tiền tệ tại Việt Nam trong vài thập niên tới.

Việc interbank về trạng thái cân bằng là cơ sở để anh em tin rằng mọi chuyện đã ngon lành, lãi suất cho vay sẽ giảm mạnh như cách liên ngân hàng giảm, nhưng có vẻ anh em đang hưng phấn quá đà, bài này nêu một vài gợi ý và có thể là cả ngộ nhận của số đông về lãi suất để mong rằng nó thay lời cảnh báo một chút rằng anh em vui là chuẩn rồi nhưng đừng vui quá.

Ở Việt Nam, không có sự liên thông chặt chẽ giữa thị trường 1 và 2.

Khác với Mỹ, nơi mà Lãi suất quỹ liên bang (Effective Fed Fund Rate) và Lãi suất tài trợ qua đêm (SOFR) chạy trong một hành lang vô cùng hẹp: 0.25%. Điều này đảm bảo SOFR trở thành “lãi suất chuẩn” cho hầu hết các loại lãi suất huy động tại hệ thống tài chính, và tất nhiên nó cũng sẽ có tác động nhất định đến lãi suất cho vay (mặc dù lãi suất dài hạn của Mỹ gần như bị chi phối hoàn toàn bởi Bond Yield). Hay nói cách khác thì thị trường 1 và thị trường 2 của Mỹ liên thông cực sát với nhau.

Ở Việt Nam thì khác, lãi suất liên ngân hàng không đủ khả năng làm “lãi suất chuẩn” cho lãi suất huy động và cho vay. Nghĩa là thị trường 1 (giữa Bank và dân cư) nó vận hành theo cấu trúc riêng của nó, chứ không liên thông gì với thị trường liên ngân hàng. Tại sao lại như vậy?

Có nhiều lý do, nhưng lý do cơ bản nhất và thuyết phục nhất đó chính là SBV để cho lãi suất liên ngân hàng chạy trong một “hành lang” quá rộng. Trần và sàn cách nhau 3-5%, nghĩa là trong trạng thái bình thường thì lãi suất liên ngân hàng cũng giật quanh mức 0-5%. Những giai đoạn vỡ trận như đợt vừa rồi thì lãi suất liên ngân hàng vọt lên tới gần 20%. Lãi suất huy động và cho vay mà tham chiếu vào lãi suất có mức độ biến động khủng khiếp như vậy thì nền kinh tế có mà vỡ trận hết. Vậy nên ở Việt Nam, thị trường 1 và 2 không có sự liên thông chặt chẽ.

Nói vậy để nhấn mạnh rằng việc lãi suất liên ngân hàng giảm về vùng cân bằng thì không đồng nghĩa với việc lãi suất huy động và cho vay chắc chắn sẽ giảm. Để giảm được hai loại lãi suất này, nó cần nhiều mặt trận khác nữa.

Vấn đề về thanh khoản và khát vốn của hệ thống ngân hàng đã xong?

Mình tin lãi suất huy động và cho vay từ giờ trở đi sẽ cân bằng quanh mức này, có thể tiếp tục tăng nhẹ ở một vài khoản vay khi room năm nay đang chặt hơn, nhưng không có chuyện lãi suất sẽ tăng sốc nữa và cũng không có chuyện lãi suất sẽ giảm về mức rẻ như giai đoạn 2024-2025, anh em phải xây dựng chiến lược đầu tư và kinh doanh trên một nền chi phí vốn mới. Lý do thì đã nói quá nhiều lần trong các buổi bàn tròn của Youtube Yêu Kinh Tế nên không nhắc lại nữa.

Quay trở về câu chuyện của lãi suất liên ngân hàng thì mình cũng tin là cả năm nay lãi suất này sẽ nhảy loạn xà ngầu. Lý do là vì quy mô và cấu trúc cân đối của Bank Việt đã khác cách đây tầm 5 năm rất nhiều rồi, những công cụ truyền thống giờ khó có thể “cầm cương” tốt được. Trong ngắn và trung hạn vì chưa có đối sách hiệu quả nên từ giờ có những cú crash là mọi thứ lại nhảy dựng cả lên thôi. Muốn giải quyết triệt để vấn đề này mình nghĩ cũng phải mất thời gian tính bằng năm.

Đừng lấy lãi suất liên ngân hàng ra để áp dụng vào trading cổ phiếu

Vĩ mô Tiền tệ vô cùng quan trọng trong đầu tư, đó là điều không cần bàn cãi, nhưng bản chất của bộ môn này là nó phục vụ cho chiến lược đầu tư trung dài hạn chứ không phải để đánh t+. Biến thông tin Vĩ mô Tiền tệ thành các signal để ra quyết định đánh đấm lướt sóng thì “toang” chỉ là vấn đề thời gian. Lúc ấy lại quay ra chửi “mấy thằng Macro Monetary toàn chém gió” thì tội cho anh em.

Lãi suất liên ngân hàng cũng thế, bản chất nó là tín hiệu thể hiện cho thanh khoản hệ thống ngân hàng, nó không thể hiện cho việc tiền vốn trong hệ thống ngân hàng và thị trường tài chính là nhiều hay ít. Ở Việt Nam thì vai trò của nó càng yếu đi khi sự liên thông với nền kinh tế thực là mờ nhạt. Vậy nên nó quan trọng, nhưng nó quan trọng theo góc nhìn tổng cục và đòi hỏi phải liên kết nó với các mắt xích khác một cách chính xác. Chứ tập trung vào nhìn nó “cà giựt” và hành động cũng “cà giựt” theo thì rất nguy hiểm.

.